Archive for July, 2010

While most of the multi-cultural minded Dutch nation are happily on vacation a conspiracy is taking shape in all secrecy under the leadership of Batavian chieftain Beatrix Lubbers to join the cohorts of VVD, CDA and PVV into a force to reverse history and to isolate the Netherlands from the rest of the world by reinstating the mythical ‘ Insula Batavorum‘ *) of Roman times … “Down with the non Batavian Allochtoons” they shout when they cross their swords.

The Conspiration of the Bataves a painting of 1662 by Rembrandt van Rijn


*) Source Wikipedia: “In the 16th-century invention of a suitably antique origin myth for the Dutch people that would be expressive of their self-identification as separate from their neighbors in the national struggle with Spain of the Eighty Years War for Dutch independence, the Batavians came to be regarded as their eponymous ancestors.[6] The mix of fancy and fact in the Cronyke van Hollandt, Zeelandt ende Vriesland (called the Divisiekronike), first published in 1517, brought the spare remarks in Tacitus’ newly-rediscovered Germania to a popular public; it was being reprinted as late as 1802.[7] Contemporary Dutch virtues of independence, fortitude and industry were rendered fully recognizable among the Batavians in more scholarly history represented in Hugo Grotius’ Liber de Antiquitate Republicae Batavicorum (1610). The myth was perpetuated by Romeyn de Hooghe’s Spiegel van Staat der Vereenigden Nederlanden (“Mirror of the State of the United Netherlands”, 1706), which also ran to many editions, and it was revived in the atmosphere of Romantic nationalism in the late eighteenth-century reforms that saw a short-lived Batavian Republic and, in the colony of the Dutch East Indies, a capital (now Jakarta) that was named Batavia. Modern variants of the Batavian founding myth are made more credible by pointing out that the Batavians were only part of the ancestry of the Dutch people, together with the Frisians, Franks and Saxons, and by tracing patterns of DNA. Echoes of this supposed cultural continuity may still be found in popularisations of the history that follows.”

Read Full Post »

click picture for link...

WikiLeaks Afghanistan are result & product of embedded journalism. Embedded journalism is an euphemism for ‘state propaganda’, so in cases of warrior states it is about the role of media as ‘state propaganda’, as ‘war propaganda instruments‘. Who benefits? is the ultimate question and time will answer that. Though we may speculate… Withdrawal needs its path to be prepared… and news media need to wash their face after a dirty operation …. So this leak may serve two purposes: withdrawal from war and a media face wash.

Read Full Post »

FROM LOVE PARADE TO LOVE STAMPEDE 21 deaths (*) and 500 wounded, in a traffic tunnel in Duisburg/Germany – such news does not come as a surprise – such things were bound to happen with the massified need of people to congregate physically as an answer to the paradox of a virtual and electronic interconnected world on the one hand and personal feelings of  isolation in the daily routine of  ‘urban atomisation’, at the other. Being connected electronically does not imply being connected socially.  With the new and ubiquitous media there seems to be no bounds when it comes to the exploitation of this form of loneliness. To name just three of thousands of web sites that announced the Duisburg Love Parade: www.festival.pig.com; carnaval2010.org; http://www.sex-up.net. This last site  carries the headline “The art of love to be unraveled completely at the Love Parade 2010” and an enthusiastic vision of what will happen: “… Duisburg dreams, will see millions from all over who will gather to experience the grandeur that is synonym to the Love Parade.”

HIGH WAY MASS 2008: 19 July Dortmund. Rainer Schaller Love-Parade-chief and manger for McFit the main sponsor of this event on the web-site of Love Parade Dortmund: "This is the Wonder of Dortmund: we have written history. A giant spectacle, a roaring party, a music explosion: here in Dortmund we did rejoice in a party of superlatives and aside we settled a new record (1.6 million people)."

Slogans like “Millions from all over the world” (carnaval2010.org) or “Duisburg feiert die grösste Party der Welt” (www.sex-up.net) expresses the mix of fantasy and commercialism from which such giga-events are born.  The dangerous reality of such quantities have been criticised  in the last years, but commercial and prestige interest proved to be stronger. The specific case of the ‘Love Parade’ enterprise originates in Berlin and grew from just a group of 150 friends in 1989 to it’s first 100.00 participants in 1994 and it’s first million in 1997. With some ups and downs it became 1.2 million in the year 2006 and this was more than the fortunate locals-  living next to the huge part ground – could bear. Who want to barricade his garden with barbed wire, who wants to clean up the shit and piss from his doorstep?

Growth in numbers has also meant growth of revenues with all kind of commercial interest. There must have been a direct link with the reunification of the two Germanies when one looks at the sudden jump of ravers joining the Love Parade in Berlin in 1993. The parade became a tool to put Berlin – not longer a fenced island within the DDR – on the party-tourism map of the new Europe. What started as as a cultural underground initiative in 1989  with a mini-parade with a big idea: “political demonstration for peace and international understanding through love and music”, soon became a main-stream event, and thus the initial idealism and cultural revolution ideas were erased. I did not find yet good English sources on this ‘commodification process’, but for those who read German the gibschub.de blog has some good reports on debates around this metamorphosis. This comment dates from a year or so back in time: “Die Loveparade war das Symbol für eine der größten Hoffnungen der neueren Musikgeschichte und mittlerweile weint ihr keiner mehr eine Träne nach. Verraten, missbraucht, ausgepresst…” (The Loveparade was one of the biggest symbols of  hope for a  new music history and meanwhile nobody will let a tear because of it. Betrayed, misused, squeezed out…

I made a more graphic version of data found on the Wikipedia page on 'Love Parade' with this remark: "The "Participants" figure is the estimate given by the organizers. Police estimates have been as much as 30% lower. Accurate counts are not available since entry is free and uncontrolled. The mayor of Dortmund and the police confirmed the number of participants in Dortmund." A few days after the disaster several newspapers started to cite insiders related to the organisation of 'love parades' in the past who (opportunistically) claimed that the number of participants had been systematically inflated to boost the commercialisation of the music event. The numbers in the last decade tended to be three times too high they said.

The logistic management of human bodies for crowds beyond one hundred thousand people is a science still in its infancy, which apparently lays outside the limited and eager scope of  mass event entrepreneurs and the civil authorities that blindly support their enterprise. When there is no catastrophe there is glory for the daring authorities who are willing to take the risk, as is expressed in this citation of the mayor Langemeyer of Dortmund in 2008: “That the B1 (high road cleaving through the town) in Dortmund once would electrify 1.6 million people from all over the world, I could not have foreseen that  before – even with all my imagination. The ‘Highway to Love’ has become the Dancing floor of superlatives and has found ist way into the history of the Loveparade.” Mayor Adolf Sauerland of Duisburg had another story to tell to the international press, together with Love Parade organiser Rainer Schaller at a press conference on July 25th 2010. The evading remarks of the responsible authorities at this press conference only postponed the unmasking for a few hours. As each chief and each department tries to save their skin, the whole city apparatus started leaking and now we can read how already in 2009 a police commander – Rolf Cebin – who uttered his disapproval of the planned event because of safety risks had been side-tracked and accused by major Sauerland of causing “Imageschande” (image shame) to the town of Duisburg. Who will formally be held responsible is yet an unanswered question. The usual blaming game is on. On saturday July 31, the German daily TAZ has an informative list of who blames whom, “Wer beschuldigt wen?” with five main players from organiser Rainer Schaller and  city mayor Adolf Sauerland to Ralf Jäger the interior minister of the Landesregierung and Fritz Pleitgen chief of the ‘European cultural  capital city’ organisation.

VIRTUAL MASS 2007: This still image is from a 4-D interactive model of crowd evacuation dynamics in a dense urban setting, used to explore individual and collective behavior under emergency scenarios. (Credit: Paul Torrens, Arizona State University)..click picture for link

There is a price to sheer unlimited mobility and connectivity amplified by the need and greed that make people wanting to meet in such numbers.

PLEASURE CLASS 2010: shown in a still from a video posted on Youtube wit the initial heading 15 death in Duisburg... One can see several camera's held high over the heads of the crowd... so these are people recording their own misery of being trapped in a crowd... (how come? a sense of history before the more primal sense of survival? reportage of participatory panic?) click picture for link to Youtube

I have to think back at the German playwright Ernst Toller and his world famous theatre drama from 1920: “Masse Mensch” which warns against faceless massification… Let me cite the chorus”

WORKING CLASS 1910-20: Images of the city displayed in woodcuts by the Belgian artist Frans Masereel ... the right hand picture shows his feeling of Berlin.


We, eternally wedged into

Caverns of towering houses,

We, abandoned to mechanisms of mocking systems,

We, faceless in the night of tears,

We eternally severed from our mothers,

From the depths of the factories we call!

When will we live in love?

When will we work our will?

When will we be saved?”

RETURN TICKET BECOMES A ONE WAY TICKET FOR SOME: Advertisement of today... this web site still had a link to buy a ticket for 29 Euro...

Just selected a fragment from one of my 2008 scroll projects, “Dionysia & other Pleasure Parades”, as a counter point image. One sees the ‘Siegesäule’ in Berlin towering over the masses- a few years ago – masses that by commercialism have been redirected  to their tunnel of death in Duisburg: from Parade to Stampede…

CRITICAL MASS BERLIN 2006: 1.2 million participants in last 'Love Parade' in this town.

“When will we live in love?” is the question from 1920 by Toller, posed – once again – 90 years later. I am not afraid to go against the fashionable current of the quest for ever and ever bigger,  more loud and more grandiose events… at a certain scale a party becomes a war and a parade will become a death march.

MASS CONTROL 2010: Image from Spiegel TV that had several camera crews already the day before in Duisburg to document the event, showing the Central Command room of the municipal management team for the  Love Parade 2010, the day before the catastrophe. Everything seemed under control. On the wall are the maps that – when seen in High Definition mode – show clearly the fenced area and the singular entry point. This video also shows the moment when a mass of people coming from the inner town breaks through the clumsy and rusty crowd barriers set up by the local police to prevent more people to enter the enclosed festival ground while from the other side people were leaving. Language is German… no translated version (yet?). The reportage also shows the arrival of  a high spirited crowd on the railway station and the ensuing first confrontations with the well behaving local police force.  It helps to reflect on 21st century Dionysia… Click picture to see the video…

Let’s run away  from the the crowd barriers and throw a party within the horizons of our limited means of human communication, affection and pleasure, to be lovable with our own and other faces recognisable once again.

LEISURE CLASS 1788: Goya “The Meadow of San Isidro on his Feast Day” 1788; click picture for full size viiew

Additional considerations

The Dutch crowd incidents last year during a massive beach party at Hoek van Holland and this year during a National Commemoration at Dam square Amsterdam, lead me to study a bit more the ideas and development of crowd control science and technology. Doing a check once again after the Duisburg Love Stampede made me find two videos that visualise very recent research relevant for the Duisburg case. One shows a model of  a very orderly leaving of a mass of football fans in a nearby football stadium (Esprit Arena Düsseldorf):

This visualisation is a product from the research project HERMES of the German Federal Ministry of Education and Research and was published on July first 2010 at the web site of in PhysicsWorld.com of the British Institute of Physics: “new project called Hermes, funded by the German Federal Ministry of Education and Research, aims to protect and save lives by developing an “evacuation assistant” that could allow stadiums and other venues hosting large events to be cleared quickly and more safely than is possible now. The Hermes system is designed to use information about a current situation to predict what will happen when extrapolated to the future.”

The second video (dated June 30 2010) is from the same source and depicts the principles of a situation when through a corridor situation a mass of people is moving from two opposite sides. This is what happened in the tunnel of the Duisburg Love Stampede, though the size of the corridor and the volume of the crowd were different. What is shown – the dynamic evading of pedestrians – is a known phenomenon in the crowd control study field. There is more than just a failure of authorities to plan in the right way or being ignorant of the techniques of crowd control. When individuals become crowds and crowds are modelled in a multi dimensional calculation space, something has happened that needs attention beyond technical solutions. We are faced here with a problem of social order… Humans are not calculation particles. There must be some upper limit of size  for leisure industry events. Not just for the sake of safety, but for the sake of sanity as well. Ant heaps do have a certain size, heaping up humans does have it limits also. Why is it necessary to state the obvious that people need to be valued as human beings NOT as particles or ‘mass-milked cattle’.

There is a report dating from 2009 and updated in 2010 from the Federal Ministry of Education and Reserach of Germany with the title “Research for Civil Security- rescue and protection of people”. It gives an introduction to the need of improvement of civil security and an overview of 17 research programs for which the government has put aside 123 million Euro. There is a special page on the phenomenon of mass concerts and even the ‘Love Parade’ is mentioned in the chapter on “Risks associated with major public events – Planning, assessment, EVAcuation and rescue concepts.” The introduction paragraph reads: “Major public events have become very popular. They attract more and more visitors who want to share occasions such as concerts or football matches. As a consequence, many people gather in close quarters during such events. Without information on the expected number of visitors and possible visitor behaviour, it is virtually impossible to develop accurate estimates of the rescue forces needed – which in turn also makes it extremely difficult to plan successfully for such events.” (page 14)

MASS SECURITY 2009: “High Tech Strategy” is the catch word of this research paper, where we better have a ‘social strategy’ first…Maybe people need to be protected from commercial mass leisure entrepreneurs, or even from themselves, like a municipality  would put a fence at the edge of a cliff .  Click picture to download PDF version of this 2010 government report

The next paragraph mentions the ‘Love Parade’ events, also its growing size, but does not go any further than asking the question about size, about critical mass. This publication does not give any scientific answer to the question it poses, but  reality in Duisburg came up with the answer. When I read the many commentaries on the Duisburg Love Stampede, many comments tend to focus too much on the failure of  either the organiser or the authorities or both, while it would be more honest and realistic to ask why it was that during all the mass events in the previous years, from Berlin to Essen and Dortmund, nothing real bad happened.

click picture for full size view

Was it because of the great precautions, the excellent planning, the different spacial circumstances? Or was it sheer luck? When one looks back at the aerial and crowd pictures of these events, many potential dangerous situations can be observed. When one checks a tentative list of other ‘stampedes‘ in history it will proof that often some odd coincidence made that what could have proceeded without too much problem, ended up in disaster. It has now been proven beyond doubt that a critical mass have been reached in mass mobilisation for leisure. There is a danger that a technocratic response to the Duisburg case would be to keep going with mass events as such and invest in high tech innovations of  crowd control. It will be better to find an answer to the fundamental question why such commercialised mass gatherings are needed at all and invent new forms of  human size pleasure parades to find again the old Dionysian spirit that has been lost in massification.


One of the researches in the government report above has the code name HERMES. The chosen name for the German Federal governmental study HERMES did get a very special unintended meaning with the Duisburg Love Stampede. Hermes comes from the Greeks (Mercurius for the Romans) and  is a god with many  associating faculties. He is not just the messenger and trade supporting god, but also protector of thieves and sailors, inventor of the lute (made of the skin of a turtle), slayer of the giant Argus the watchful giant who he lures to sleep and kills him. What strikes me most that Hermes is also one of the few gods that has access to the underworld, and his task is to deliver dead souls to the eternal realm of the underworld  managed by Hades. He is what the greek call a ψυχοπομπóς psychopomp who escorts newly deceased souls to their after-life.

visual summary of Hermes as the psychopomp delivering dead souls to the underworld; click picture for full size view

This is the fifth article in the series “The downside of the Leisure Industry” on this blog.

*) the death toll has risen from 15 at the day of the stampede to 21 on 28/7/2010

Read Full Post »

Ik zie ik zie zie wat jij ook ziet? Geert Leers afgezet om malversaties met Bulgaars onroerend goed wast zich de handen schoon met zijn nieuwe staatsopdracht om gesjoemel met diploma’s bij Hoge Scholen te onderzoeken; Frank de Grave op duistere wijze aangezocht en vertrokken bij Scheringa’s DSB bank klaagt malverserende bestuurders van een woningbouwvereniging aan; Ed Nijpels eveneens bij DSB op tijd weg en dan toch met besmet blazoen vertrokken bij het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds waar hij een nieuw baantje had, gaat er voor zorgen dat asielzoekers die goedgekeurd zijn ook een woning krijgen, middels een overheidsbaan bij een of andere Task Force… voor mijn ogen zie ik een schilderij van Jan Lievens…. of is de metafoor van je straatje schoonvegen een betere vergelijking? Of daar ook een schilderij van is…een ‘pars pro totum‘ voor het onuitroeibare Hollands regentendom?

Dit brengt mij weer de berichten uit april dit jaar in herinnering waarin Leers in een interview aan het Algemeen Dagblad – na een stilzwijgen van bijkans een halve eeuw – gewag maakt van zijn heldhaftig optreden tegen een pater die hem op de Rooms Katholieke kostschool wilde betasten, ik heb hier nog het citaat zoals te lezen in de Volkskrant van 3 april 2010: “Gerd Leers heeft als kind op een internaat een priester die hem wilde misbruiken in zijn kruis geschopt. Voor straf werd hij met een zware sleutelbos op zijn handpalmen geslagen, zegt hij zaterdag in het AD. Hij zegt te hebben gezien dat er broedertjes met seksuele behoeften waren, maar heeft de priesters zelf van zich afgehouden.” Dat bericht kwam in dezelfde periode dat Leers zich als tweede kamerlid voor de CDA wilde profileren. Dit was al te kort na deconfiture van Leers zijn burgermeesterschap van Maastricht, zo lieten partijleden hem weten. En toen kwam nog het grote verlies van het CDA daar bovenop. Leers die zegt financieel zijn eigen broek te willen ophouden is toen op baantjesjacht gegaan, met het in de aanhef van dit stukje genoemde resultaat. Destijds heb ik nog een poging gedaan de complexiteit van de opkomst en ondergang van Leers als burgervader in beeld te brengen. Die prent is ‘en portefeuille’ gebleven en dit is een mooi moment hem eruit te halen. Ter verduidelijking is nog op te merken dat in het jaar 2004 Gert Leers De Machiavelli Prijs ontving (“een Nederlandse prijs, die jaarlijks wordt uitgereikt aan een politicus of organisatie die volgens de Stichting Machiavelli een markante bijdrage heeft geleverd aan de communicatie tussen politiek, overheid en burgers”). Ook anno nu lijkt Leers voor zulk een prijs in aanmerking te blijven komen…

"Geert Leers schopt het ver" en ander gejuich uit Maastricht - klik prent voor grotere versie

Dit is wellicht ook een goed moment om een aspect van Leers te belichten dat sinds het jaar 2001 keurig en onbestreden on-line beschikbaar is, een interview van het tijdschrift ‘Management Team’ met burgermeester Leers gepubliceerd door André Vos op 1 januari van dat jaar. Ik kies deze passage, die aangeeft hoe Leers al voor zijn faux pas met zijn villaproject in Bulgarije al ervaring had opgedaan met de wijze van zaken doen in het zojuist “kapitalistisch” geworden oostelijk deel van Europa, te weten Rusland. Een gebeuren dat de goede man al lang achter zich heeft gelaten, maar dat naar mijn opvatting mee gewogen had moeten worden bij de beoordeling van zijn handelen inzake zijn eigen villa in Bulgarije. Leers wist wat hem mogelijk te wachten stond en is toch “blind” geweest voor de al gekende gevaren van het oostblok zaken doen. Is dit nu een man die gesjoemel bij Hoge Scholen in Nederland moet gaan onderzoeken? Er zijn vast wel minder gevoelige baantjes te vinden voor deze aardige en hardwerkende bestuurder, denk ik dan…

“Waar zijn de ideeën van Gerd Leers geboren?”

“Ik ben een tijdje zelfstandig ondernemer geweest. Ik had eind jaren tachtig ontslag genomen bij de Brabantse ontwikkelingsmaatschappij. Ik was gemeenteraadslid in Goirle dat een stedenband had met Krasnojarsk in Rusland. Bij een bezoek bleek dat die mensen enorme behoefte hadden aan handel met West-Europa. Daar ben ik ingestapt. Ik ben als consultant een eigen bedrijfje begonnen, SovCon, contacten leggen voor Nederlandse ondernemers. “Hartstikke spannend. Ik kan je vertellen dat ik af en toe met het zweet op mijn kop zat waar mijn inkomsten vandaan moesten komen. Die Russen hadden geen geld, dat moest van Nederlandse ondernemers komen. Maar ja, er moest daar wel steeds wat betaald worden. Of er wilde een Rus een videorecorder, want zo ging dat.”

“Toch bent u naar de Tweede Kamer gegaan. De overheid trok meer dan het bedrijfsleven?”

“Ik had steenrijk kunnen worden. Ik had uitstekende contacten in Rusland, sprak met iedereen. Ik heb nog met Gorbatsjov aan tafel gezeten. Maar ik dreigde verzeild te raken in maffiose praktijken. Ik kreeg de kans een grote sigarettendeal te doen, als ik maar niet over accijns begon. Ik kon prachtige partijen parfum kopen, moest ik alleen niet vragen waar het vandaan kwam. Daar had ik allemaal geen zin in. Plus de kans dat je drie zoden diep onder de grond eindigt. Ik heb enorm respect voor wat Derk Sauer heeft bereikt in Rusland, maar hij heeft zich heel wat moeten ontzeggen vanwege alle veiligheidsmaatregelen.”

“Wat hebben die ervaringen u geleerd?”

“Zo’n periode is vormend. Het is heel goed om af en toe op jezelf te zijn aangewezen. Dat het ineens niet zo vanzelfsprekend is dat er elke maand salaris wordt overgemaakt. Dat maakt je scherp, dan moet je je creativiteit gebruiken.”

[Een archiefkopie van dit interview is indien nodig beschikbaar.]

Read Full Post »

Compromise happens to be the most radical act in politics, allowing for the sharing of power, accepting differences to such an extant that it even changes your own opinion. In Dutch politics there always have been more horses wanting to draw the carriage of state than directions to go to, so compromises of what direction to take need to be made. Today after weeks of negotiations the attempt to form a Liberal + Middle + Left + Green ‘carriage-and-four’ combination failed. We are back to two options that have been considered over a month or so back in time, with two possible ‘troikas’ (horse teams) with Left + Middle + Liberal or  a set of horses with Liberal + Middle + Right horses. The power distribution of all this pulling power is such that the two combinations on view – once again – will have the same pulling forward power as the pulling backward power of the possible opposition coalitions in parliament. So the outcome may well be no movement at all. Backing the wrong coalition of horses may end up with putting the cart before the horse.

What we see is the unwise consequences of parliamentary democracy, where parties did not make it clear before elections with which other horses they would like to pull the carriage. “It is to the voters to speak” that is what most party leaders said before elections. This speculative and unclear tactics whereby parties try to keep the mandate they receive from their voters to themselves and settle a government coalition in non-transparent outmoded secret back-room negotiations, have now shown its undemocratic face and utter failure.

The Netherlands need a fundamental change whereby the dynamic favour shifts of the electorate can find a real democratic expression in a series of binding combinations, that have been communicated clearly before elections. With the institution of a direct involvement of a constitutional head of state – in the form of a hereditary queen or king – in the forming of government coalitions, the Netherlands remain one of the most backward nations in Europe when it comes to direct forms of democracy. This in spite of all the self-glorification of the Dutch as a freedom loving and superior democratic nation. That is nothing more than double-dutch fantasy… or better a dutch-lie.

CDA=Christian Democrats/Middle; D66=Democrats 66/Middle-Liberals; GL=Green Left; PvdA=Social Democrats/Traditional Left; PVV=Party For Freedom/Right Wing; VVD=Liberals/Middle-Right

Read Full Post »

Kon het vanmorgen niet laten te reageren op een NRC discussie item van de hand van ‘misdaadeconoom’ Ben Vollaard van de Universiteit van Tilburg, over het onbehandeld opsluiten van veelplegers… omdat ‘vergelding’ en ‘verwijdering uit de samenleving’ de voorkeur zou moeten krijgen.

Jammer nu voor de groep van mensen die de provocatieve stellingen van ‘vergelding’ en ‘verwijdering’ zonder behandeling ondersteunen dat er op onze planeet geen gebieden meer zijn die geroofd kunnen worden om er dan het Nieuw Nederlands Bagno te vestigen. Als je van de niet aan de macht zijnde laagste volksklasse was kon je voor het stelen van een aardappel – in de goede oude tijd in Engeland – al veroordeeld worden tot verbanning naar Australië. Dan toch maar de Antillen behouden en ze omvormen tot Duivelseilanden? De misdadigers geheel en al uit het zicht – gewoon verdwenen voor een x aantal jaren – dat is de wens van ieder niet-weldenkend mens. Het huidige peil van het voorstellingsvermogen van wat modern gevangenschap inhoudt in Nederland is lager dan ooit. Maatregelen die even Draconisch en Totalitair, als Onuitvoerbaar zijn worden met grote regelmaat door politici die zich gevoed weten door deze massale onwetendheid aangedragen, zoals zoiets idioots als het verbieden van porno in gevangenissen. Geschiedenis van de hervorming van het gevangeniswezen in Nederland komt al helemaal niet aan de orde, zodat oudbakken ideeën als ‘eenzame opsluiting’ alsook ‘meer mensen op één cel’ als leuke ideetjes tot in de Tweede Kamer komen te circuleren.

Het is (weer) tijd voor het gevangeniswezen en de hen ondersteunende instellingen om hun taken en opvattingen aan den volke te tonen in wat voor een vorm dan ook. Het huidige 18e eeuwse Bagno-denken behoeft een antwoord. De verlichte gedachten over het afschaffen/voorbijstreven (abolitionisme) van gevangenissen van een eeuw terug die de emancipatie van de toenmalige misdadiger tot doel hadden, lijken geheel en al uit het beeld. Toch ligt in een dergelijk utopisch denken over gevangenschap de sleutel om het ‘mogelijke’ te veranderen met het beeld van het ‘onmogelijke’ voor ogen.

Overblijfsel van een van de Franse bagno's in Guyane/Zuid-Amerika

Het betoog van Ben Vollaard op de opiniepagina van de NRC van zaterdag 17 juli 2010 (opinie-katern pagina 7) is vooral kwantitatief en het ethisch-sociaal element ontbreekt. Zijn vergelijking kunnen daardoor niet meer dan suggestief zijn. Dat wat zijn voorkeur heeft  is door middel van “harde” cijfers weergegeven, dat wat hij afkeurt wordt met een ongedocumenteerd verwerpen van hem onwelvallige cijfers afgedaan (“De veelgebruikte recidivecijfers zeggen niets”) of worden onmeetbaar genoemd (“Als we het opvoedende effect van het lange opsluiten in de criminaliteitscijfers proberen terug te zoeken, dan blijkt dat te klein om op te merken”). Ik denk daarentegen tussen de regels van zijn betoog te lezen dat het evident is dat er een effect op de samenleving is van het opsluiten van een veelpleger en dat het tegelijkertijd ook nodig blijft om zowel het gevangenisverblijf als de herintreding van een gestrafte als een opvoedende taak – in naam van de samenleving – te handhaven. Volaard doet in zijn opinie artikel het tegenovergestelde met deze stelling: “De grote klappers zijn te maken met selectief lang opsluiten, niet met behandelen.” En deze negatief bedoelde stelling wordt nog eens extra ondersteund door de redactie van NRC/Opnie met de kop “Lange celstraffen hebben gunstig effect” en de onderkop “Justitie Hulpverleners willen daders graag genezen van criminele neigingen maar dat lukt niet.”

Dit is wat er van het enigszins gemodereerde standpunt uit het volledige opinieartikel van Vollaard overblijft op de openingspagina van de internet versie van de NRC: "Resocialiseren? Ach nee, de criminaliteit bestrijd je met eenzame opsluiting." Stond deze samenvatting de auteur van het oorspronkelijke artikel voor ogen? Wellicht is het georganiseerd toeval dat de zoveelste opiniie-actie van Wilders er pal naast staat. Detail screen-shot gemaakt op NRC-site op 21/7/2010.

Ergo, het wachten is op kamervragen of een voorstel voor wetswijziging van de PVV en al die het politiek gunstig achten om daar aan mee te doen, om nu eens op te houden met “knuffelen” van misdadigers en dat “tuig keihard aan te pakken.” Bij aandachtig herlezen van het opinie-artikel van universitair wetenschapper Ben Vollaard, proeft men soms het  weinig academische en des te meer politieke venijn, neem dit zinnetje: “Zo houdt in de stad Utrecht de behandelmaffia het justitiebeleid in gijzeling.” Weer een andere zinsnede van Vollaard verdient bijzondere aandacht van de advocatuur die – naar wij mogen hopen – het nog steeds als hun taak zien om hun cliënten zoveel mogelijk buiten het gevang te houden: “De potentie om met selectief langer opsluiten de criminaliteit verder te doen dalen, is nog groot.” Ik lees er niets anders in dan ‘deportatie’ in plaats van ‘detentie’. Deportatie naar één van de de binnen Nederland gevestigde bagno’s of verbanningsoorden, waar er geen stuiver verspilt zal worden aan socialisatie, opvoeding, opleiding of herintreding, maar het enige nut en doel is het uit de samenleving weg halen en houden voor een zo lang mogelijke termijn, van misdadigers die zich aan have en goed van anderen durven te vergrijpen.

Ik chargeer hier doelbewust omdat het plaatsen van dit soort artikelen in het huidige politieke klimaat door een kennelijk onbezonnen wetenschapper, dit wellicht niet beoogde uiteindelijke effect kan hebben. Als ik op de website van het Algemeen Nederlands Persbureau het oorspronkelijke persbericht vind van het verschijnen van een studie van Vollaard “Het effect van langdurige opsluiting van veelplegers” , zijn daar al meer nuances te lezen als in de uiteindelijke oproep tot het geven van ‘je mening’ (“Zijn burgers gebaat bij het opsluiten van veelplegers”) van de NRC te vinden zijn:

“Uit eerder onderzoek blijkt dat de in deze studie aangetoonde verbetering van de maatschappelijke veiligheid door de veelplegeraanpak samen kan gaan met een beter leven voor de betrokken veelplegers. De langere tijd in de gevangenis biedt de mogelijkheid voor langdurige, intensievere behandeling, waaronder aanpak van drugsverslaving. Veelplegers lijken daar baat bij te hebben – al blijkt de behandeling voor verbetering vatbaar.”

Dat is weer een heel andere toon en een heel ander accent, dan het ‘lik op stuk’ aanpak artikel in de NRC. Ik heb nog niet de mogelijkheid gehad om al de honderd of zo pagina’s van dit rapport door te lezen en wellicht geeft dat een nog meer gemodereerd beeld. Wat hiermee weer duidelijk wordt is hoe in de afgelopen jaren condensaten van wetenschappelijk onderzoek en dan het liefst met “harde cijfers”, een rol gaan vervullen in de politieke praktijk. Oppervlakkig lezen van pakkende krantenkoppen en als het enigszins in de kraam te pas komt “hap” en al weer een bijtende politicus die iets onbegrepens verorbert heeft en tot beleid probeert te maken. Het wordt tijd dat wetenschappers en krantenredacties, om het even,  zorgvuldiger, meer doordacht, omgaan met het in het maatschappelijk debat plaatsen van onderzoeksgegevens…

In 1983 deed ik een poging om met behulp van een serie tentoonstellingen en kunst-installaties het gevangenisprobleem in al zijn aspecten voor een breder publiek zichtbaar te maken. In de Universiteits Bibliotheek Amsterdam – waar ik toen als conservator werkte – was er de tentoonstelling ‘Celdroom – een wereld zonder gevangenissen’ waar aan gevangenissen gerelateerde voorwerpen de achtergrond vormden voor het tonen van enkele honderden boeken uit vier eeuwen die het grote scala aan zienswijzen en ervaringen met betrekking tot gevangenissen en straffen toonde. Het was een aanzet tot nadenken en ook waarschuwing tegen al te simpele spontane nieuwe oplossingen voor een oud probleem. Het zou goed zijn in een andere vorm, met betere media en meer permanent zulk een mogelijkheid om inzicht te krijgen gestalte te geven. Ik kan mij voorstellen dat meerdere gevangenissen in Nederland een soort publieksruimte krijgen waar misdaad en straf in historisch perspectief getoond worden. Dat perspectief kan dan verschillende opvattingen van wat misdaad is en hoe er gestraft dient te worden, naast elkaar tonen. Enkelvoudige of synthetische representaties ontaarden in propaganda en dienen dus vermeden te worden. Dat zou ook een stap kunnen zijn in de richting van meer contact mogelijkheden van de buitenwereld met de binnenwereld van gevangenissen.

Kijkje in één van de vele vitrines met studies over het verband tussen de dwangarbeid in het Amsterdamse ‘rasphuis’ en de latere disciplinering van arbeiders in fabrieken. Klik foto voor grotere versie…

Read Full Post »